© EPA

Timmermans: ‘Immense uitdaging om joden gerust te stellen over toekomst in Europa’

Europa staat voor de 'immense uitdaging' om de joodse gemeenschap gerust te stellen over haar 'toekomst' op het continent. Dat heeft vicevoorzitter Frans Timmermans van de Europese Commissie gezegd na afloop van een debat onder de eurocommissarissen over de recente terreuraanslagen in Parijs.

(kld)

'We zien vandaag dat in sommige lidstaten een meerderheid van de joodse gemeenschap niet zeker is dat ze een toekomst heeft in Europa. Dat vormt een immense uitdaging voor de fundamenten van de Europese integratie', stelde Timmermans.

Volgens hem behoort het tot de grondbeginselen van de Europese samenleving dat 'iedereen een plaats heeft, ongeacht geloof en afkomst, ongeacht of men jood, moslim, christen of atheïst is'. Beleidsmakers moeten 'het onderwijs en alle instrumenten waarover onze samenleving beschikt' inzetten om die waarden overeind te houden en te vermijden dat sommigen verleid worden door extremisme en intolerantie.

Strategie

Tien dagen na de dodelijke gijzelingsactie van een jihadist in een koosjere supermarkt in Parijs boog de Europese Commissie zich woensdag voor het eerst over mogelijke reacties op de nieuwe terreurdreiging. In mei wil de Commissie op de proppen komen met een nieuwe interne veiligheidsstrategie voor Europa, maar in de aanloop naar het beraad van de ministers van Binnenlandse Zaken in Riga eind deze maand en de Europese top van 12 februari wil ze al enkele initiatieven ondernemen om de veiligheidssituatie te verbeteren.

Zo is de Commissie bereid haar vier jaar geblokkeerde voorstel over de systematische screening van persoonsgegevens van vliegtuigpassagiers aan te passen. Volgens de lidstaten zijn die gegevens noodzakelijk om verdachte reispatronen op te sporen, maar de Europarlementsleden stonden tot dusver op de rem omdat de privacy al te zeer ondermijnd zou worden.

Daarom wil de Commissie parallel ook vooruitgang boeken in de eveneens geblokkeerde onderhandelingen over de bescherming van persoonsgegevens door politie en justitie. Daarnaast wil de Commissie bekijken hoe de controles aan de buitengrenzen van de Schengenzone versterkt kunnen worden. 'Schengen is niet het probleem, maar deel van de oplossing', zei Timmermans.

Rehabilitatie

In de aanloop naar Riga wordt ook elders in de Europese wijk gebrainstormd over de aanpak van de terreurdreiging. Een hoge functionaris onderstreepte woensdag dat niet enkel gefocust mag worden op de (terugkeer van) 3.000 tot 5.000 Europeanen die vertrokken naar Syrië en Irak, maar ook op zij die radicaliseren zonder ooit een voet buiten Europa te zetten. Zo zou er samengewerkt moeten worden aan de ontwikkeling van rehabilitatieprogramma’s, zowel binnen als buiten de gevangenissen.

Ook het internet blijft een grote kopzorg. Gesuggereerd wordt onder meer om, naar het voorbeeld van het Britse CTIRU, in de schoot van Europol een cel op te richten die haatboodschappen en andere extremistische content op sociale netwerken opspoort en de betrokken bedrijven contacteert om de content te verwijderen. Voor de verspreiding van tegenboodschappen zou samengewerkt kunnen worden met de reclamewereld en moet inspiratie worden geput uit fenomenen als ‘Je suis Charlie’.

Uitwisseling

Een steeds terugkerend pijnpunt: de uitwisseling van informatie onder de Europese lidstaten. 'De hoeveelheid informatie die wordt doorgespeeld aan Europol is helemaal niet in verhouding tot de bedreiging', zo betreurt de Europese topfunctionaris. Ook de databanken van Schengen (SIS II) worden volgens hem nog onvoldoende benut voor het uitwisselen van gegevens over verdachte buitenlandse strijders en terroristen.

De Europese functionaris steunt ook het voornemen van lidstaten als België en Frankrijk om de reisdocumenten in te trekken van personen die er door de inlichtingendiensten van verdacht worden dat ze naar Syrië of Irak willen afreizen. Het vergemakkelijkt de bewijslast aanzienlijk wanneer die personen alsnog een poging wagen. 'Zoals rijden zonder rijbewijs', aldus de functionaris.

Aangeboden door onze partners

LEES OOK

Hoofdpunten